OROIMENEZ GIDATURIK GOZARTZEKO BIDE BAT

Artziniega

Amamengandik bilobengana bilobengana

Artziniega recuerda a un tiempo medieval donde la actividad artesanal, el comercio y el trasiego de personas en una dirección y otra resultó abrumador.

Rodeada de montañas donde caseríos y casas torre tuvieron su importancia, la ubicación de su enclave más urbano fue estratégica en el pasado para el comercio entre la meseta y el mar, y esa riqueza ha quedado impregnada en sus edificios y en sus gentes.

La artesanía que salía de sus manos antes se ha convertido hoy en pinturas y esculturas que adornan la villa. La misma que en 2022 conmemoró su 750 aniversario y reunió en una gran fiesta a quienes se apellidan ‘Arciniega’ y viven dispersos por el mundo.

Celebrando su pasado, el municipio vive hoy un presente dinámico, diverso y muy activo cultural y socialmente. El trasiego de estas viejas calles no se detiene.

Artziniega-ren oroitzapenak

Pueblos de Álava, de abuelas a nietas y nietos. Artziniega
Amamengandik bilobengana bilobengana
Sorogintza tikia zenean, garia heltzen ez bazen, goseak gengozen

Oroitzapenen zaindariak

Kronikariak

Jose Mari Rodríguez eta Artziniega-Sodupeko lurrunezko tranbiaren historia bitxia

Artziniegan bizi, Bilbon jaio, Deustuko Unibertsitateko Informatika Fakultatearen sortzaile hau Artziniegako tranbiaren historia bitxiaz jakiteko minak hartu zuen. Bi urtez baino gutiagoz ibili zen tranbia hura, haren eritzian, “bilbotarkeria” izan zen, bi gizaseme buruargirena, XIX. mendearen azkenaldian.

“Ganora bagerik egindako zerbait, bideragarri ote zen aztertu ez eta gainera biek euren etxandietako ateetaraino iristeko xedez”, Jose Marik dioenez. Jakin gura eta Alcalá de Henaresko Artxibora heldu zen, Euskadin inoiz ibili izan zen tranbiarik iragankorrenaz gehiago ikastearren.
“Arazorik arazo, eta 1901eko urrian hasarazi zuten, baina hainbatetan errailetatik irten eta bi lagun hil ere bai”.

Tranbiak 14 km.-ko ibilbidea zuen, egunean bost joan-etorri Artziniega erdialderean Sodupera, eta bertoko geltokian Sanandere-Bilboko trenekin batera egiten zuen.
Konpainia, jabe zen baltzua 200.000 pezetako diru-oinaz osatu zen, eskualdeko lagun batzuek erositako 400 akziotan. Lagunotako bat, Eugenio Garai, Artziniegako pilota-tokiaren ondoan dago harriz oroitua, izan ere, garai haietako gizon argitsuetako bat izan zen, herrira ura ekarri zuena eta eskoletxea eraiki zuena ere bada.

Jose Mari Rodriguez-ek oroitzaren zaintzaile goitizena ondo irabazi du. 1800ean Bilbo-Gasteiz ibilaldia egiten zuen diligentziako txartela derakuskigu, 36 eltxiki balio zuena.

Alberto Martínez


Alberto Martínez, Tito, urteak dira blog bat irekita dagoela, eta bertan bere herriaren historiako hainbat altxor iraultzen du ikusgai izan dadin. Erdi Aroko hiribildu zen herri honetako bizilagun zaharren antzinako bizieraren maitatzaile eta biltzaile nekaezina da, eta Artziniegaren lehengo-oraingo gertaera nabarmen eta gogoangarri batzuk jaso ohi ditu.

Arkeologia, tokizendegia, Karlistaldiak, kirolak eta jaiak, besteak beste, edukiten ditu historiazko blog horretan. Testuen artean, esalditik esaldira, argazki batzuk, leheneko bizimodua ikus-ikastearren argigarri eta zehazkarri direnak.

Hasiera

Artea Elkartea

1997an herriko jaietan gazte talde batek gauza zaharren erakusketa bat antolatu zuen. Oso ondo hartua izan zen, jakinmina gero eta handiagoa, eta herriko zein eskualdeko lanbide zaharren tresna, lanabes eta tramakulurik asko bildu izan zen.

1981ean, herriaren historiaz ardura hartutako talde horrek Museo Etnografiko bat osatzeko izapideak hasi zituen, eta hiru urte geroago lehenbiziz atea ireki zen. Hasiera haretan Arteako Santutegiko zaltokian kokatu zen, eta 2004az gero herriko erdialdean dagoen eraikin batera aldatu zen, behiala irakaskuntza arloan erabilitako etxandi zaharberritu batera, hain zuzen.

Gaur egun, leku eder horretantxe dihardu, jaso eta bil eta erakuts, eta Artziniegako bizilagun guztiak erakarri ohi ditu, antzinako gauzez-eta antolatzen dituen egitaldi guztietan esku hartzaile, oroitza beti berrituz.

Elkarteko lehendakaria, Paki Ofizialdegi, parpailazko lanetan, Museo Biziko erakusketa batean. Argazki hau Museo Etnografikoak utzitakoa da.

Artziniega

Biodibertsitatea

27.45 km2

Artziniega

Zifrak

Herriak

  • Artziniega
  • Barreteguren-Ureta · Berrones
  • Campijo
  • Gordeliz
  • La Venta
  • Mendieta
  • Retes de Tudela
  • San Antonio
  • Santa Coloma
  • Sojoguti

Beste datu batzuk

  • 1.830 bizilagun – 2024
  • 63 bizilagun (harresi barruan) – XVIII. m.
  • 3 museo
  • 1 santutegi
  • Filme-aritoki
  • 10 taberna-jatetxe
  • 1 aloka-toki

Artziniega

Argazki galeria

Amamengandik bilobengana bilobengana

Deskargatu PDF formatuan "Arabako herriak" ren katalogo guztiak

Arabako herrietako memoriak zurekin eraman nahi badituzu, baita konexiorik gabe ere, katalogoak PDF formatuan deskargatu eta edozein lekutan eta nahi duzun unean irakurri ahal izango dituzu.